به گزارش خبرنگار فرهنگی پایگاه خبری پژوهش خبر، عید غدیر خم است. مهمانی ۱۰ کیلومتری از میدان امام حسین علیهالسلام تا میدان آزادی در راه است. در این روزها که به این عید بزرگ نزدیک میشویم، در خیابانها و کوچهها، صدای ضبط بسیاری از اتوموبیلها به گوش میرسد که آهنگی در وصف امام علی علیهالسلام […]
به گزارش خبرنگار فرهنگی پایگاه خبری پژوهش خبر، عید غدیر خم است. مهمانی ۱۰ کیلومتری از میدان امام حسین علیهالسلام تا میدان آزادی در راه است. در این روزها که به این عید بزرگ نزدیک میشویم، در خیابانها و کوچهها، صدای ضبط بسیاری از اتوموبیلها به گوش میرسد که آهنگی در وصف امام علی علیهالسلام گذاشتهاند. بسیاری از این آهنگها به گوش آشناست و از آثار ماندگار موسیقی کشورمان هستند.در این مطلب و در آستانه برگزاری مهمانی ۱۰ کیلومتریِ عید غدیر خم، نگاهی داریم به برخی از مهمترین آثاری که در وصف امام علی(ع) اجرا و منتشر شدهاند:نغمهای به جا مانده از قرن نهم که با نام امام علی جاودانه شدشاید معروفترین و شناختهشده ترین آهنگ و نغمه که با موضوعِ امام علی علیهالسلام ساخته شده، موسیقی سریال امام علی(ع) باشد. همان آهنگِ معروفِ تیتراژ این سریالِ ماندگار که برای همیشه در ذهن ایرانیان باقی خواهد ماند. همنشنیِ موسیقی ناب با سریالی خوش ساخت، موجب شده که این نغمه برای همیشه در ذهنِ مردم ایران ماندگار شود.آهنگساز این اثر فرهاد فخرالدینی است. فخرالدینی برای ساخت تیتراژ سریال امام علی(ع) به سراغ یکی از نغمههای اصیل و قدیمی موسیقی ایران زمین، ساختهی عبدالقادر مراغهای رفته است. در واقع موسیقی سریال امام علی(ع) ساخته فرهاد فخرالدینی و بر گرفته از یکی از آثار عبدالقادر مراغهای است.عبدالقادر غیبی مراغی مشهور به عبدالقادر مراغهای شاعر، موسیقیدان، نوازنده و هنرمند ایرانی قرن نهم هجری بود. لقب او معلم ثانی در موسیقی است. وی علاوه بر اینکه نوازنده چیره دست عود بود در خوشنویسی و شعر و نقاشی هم تبحر داشت و حافظ قرآن بود.در اروپا برای نخستین بار دانشمند آلمانی گیزهوتر ۱۸۵۰ – ۱۷۷۳ از عبدالقادر به عنوان نظریهپرداز موسیقی نام بردهاست.سال ۱۳۸۴ بود که محمدرضا درویشی با آواز همایون شجریان، آلبومی با عنوان «شوق نامه» ساخت که بازخوانیِ تصنیفهایِ منسوب به عبدالقادر مراغی است.به هر روی عبدالقادر مراغی که هنرمند قرن نهم هجری بوده، اثری ساخته و از خود باقی گذاشته که به نام امیرالمومنین مانوس شده و تا همیشه ماندگار شده است.آوازِ تیتراژِ سریال امام علی(ع) را صدیق تعریف خوانده است. تعریف خوانندهای است که آثار جاودانی در موسیقی ایران دارد. کل صبحا و کل اشراقیتبکی عینی به دمع مشتاقیقد لسعت حیه الهوی کبدیفلا طبیب لها و لا راقیالا الحبیب الذی شفقت بهفعنده رویتی و تریاقیزد مار هوی بر جگر غمناکمسودی نکند فسونگر چالاکمآن یار که عاشق جمالش شده امهم نزد وی است رقیه و تریاکم علی ای همای رحمت با آواز محمد اصفهانییکی دیگر از آثار بهیاد ماندنی در وصف امام علی(ع)، اثری است با نامِ «علی ای همای رحمت» که آوازش را محمد اصفهانی خوانده است. شعر این قطعه هم برای همگان آشنا و از سرودههای شهریار است. آهنگ و تنظیم این اثر بر عهده شهریار فریوسفی بوده است.اصفهانی از جمله خوانندگان گزیده کار است که در میانِ آثاری که خوانده؛ چندین اثرِ ماندگار به چشم میخورد. یکی از آثار ماندگارِ این خوانندهی دکتر، «علی ای همای رحمت» است. علی به روایت چاوشیمحسن چاوشی خواننده خاص موسیقی ایران؛ یکی از ارادتمندانِ پروپاقرصِ حضرت علی(ع) است. رفتار او نسبت به اعتقاداتش به شدت قابل توجه است. چاوشی همیشه سینهچاکِ اعتقادات خود بوده و بی هیچ سانسوری تلاش کرده تا واقعیت خود را به مخاطبانش ارائه کند. چندی پیش و در ماجرای هتک حرمت به قرآن کریم در کشور سوئد، محسن چاوشی از معدود هنرمندانی بود که موضعی مشخص و استوار در این باره گرفت. او با انتشار عکسی از قرآن و دیگر کتابهای آسمانی نوشت: «تورات را تغییر دادند، انجیل را تغییر دادند، وقتی که نتوانستند قرآن را تغییر دهند، آن را سوزاندند!»چاوشی در کارنامه کاری خود آثار بسیاری را در وصف حضرت علی علیهالسلام خوانده است. در اینجا اما به آهنگِ «علی» اشاره میکنیم که ترانه سرا، آهنگساز و خواننده این اثر خودِ محسن چاوشی است. شاهان همه مسکین او خوبان قراضه چین اوآهنگ «قراضه چین» یکی دیگر از آثاری است که محسن چاوشی در بیان ارادتش به امیرالمومنین ساخته و خوانده است. چاوشی در این اثر باز هم به سراغ یکی از غزلیات مولانا در کتابِ «غزلیات شمس تبریزی» رفته است. بخشهایی از این قطعه به صورت آوازی اجرا میشود که آواز آن را سینا سرلک با شعری از حافظ خوانده است. ای عاشقان ای عاشقان آن کس که بیند روی اوشوریده گردد عقل او آشفته گردد خوی اومعشوق را جویان شود دکان او ویران شودبر رو و سر پویان شود چون آب اندر جوی اوشاهان همه مسکین او خوبان قراضه چین اوشیران زده دم بر زمین پیش سگان کوی اواین عشق شد مهمان من زخمی بزد بر جان منصد رحمت و صد آفرین بر دست و بر بازوی اودلا بسوز که سوز تو کارها بکند – نیاز نیم شبی دفع صد بلا بکندشاهان همه مسکین او خوبان قراضه چین اوشیران زده دم بر زمین پیش سگان کوی اواین عشق شد مهمان من زخمی بزد بر جان منصد رحمت و صد آفرین بر دست و بر بازوی اوجلوه گاه رخ او دیده من تنها نیست – ماه و خورشید همین آینه می گردانند من پهلوان عالمم من تیغ رویارو زنمیکی از ماندگارترین آثارِ علیرضا عصار آهنگی است با نامِ «قدسیان آسمان». این آهنگ یکی از قطعههای آلبومِ «کوچ عاشقانه» است. علیرضا عصار در خواندن این قطعه تنها نیست و محمد اصفهانی هم در کنار او بخشهایی از این اثر را میخواند.علیرضا عصار بخش زیادی از محبوبیت خود را مدیون خواندن قطعهای است با عنوانِ «قدسیان آسمان». این آهنگ یکی از قطعههای آلبومِ «کوچ عاشقانه» است.علیرضا عصار در خواندن این قطعه تنها نیست و محمد اصفهانی هم در کنار او بخشهایی از این اثر را میخواند.متن این قطعه به این شرح است: ای کاروان! ای کاروان!من دزد شبرو نیستممن پهلوان عالمممن تیغ رویارو زنمبر قدسیان آسمانمن هر شبی یاهو زنمگر صوفی از لا دم زندمن دم ز الاهو زنمباز هوایی نیستمفاتیهوی جان آورمعنقای قاف غربتمکی بانگ بر تیهو زنم؟خاقان اردودار اگراز جان مگردد ایل منصاحبقران عالممبر ایل و بر اردو زنمخیز ای توانگر پیش منبنشین به زانوی ادبمن پادشاه کشورمکی پیش تو زانو زنم؟ فاتح دروازههای بستهی دنیا تویییکی دیگر از آثار شنیدنی در وصف امام علی(ع)، اثری از مجید اخشابی است. این آهنگ «بهترین حرف» نام دارد و خواننده و آهنگسازش مجید اخشابی است و ترانه آن را زندهیاد اسحاق انور سروده است. حسرته گل بویه عطر جانمازت یا علی آسمانها ابری راز و نیازت یا علیخانه زاد کعبهای و با خدا هم خانهای تو عیار بندگی رو بهترین پیمونهایشاه مردان یا علی شیر یزدان یا علی اعتبار گردشه این چرخه گردان یا علیشاه مردان یا علی شیر یزدان یا علیاعتبار گردش این چرخ گردان یا علیشرط اول پیش رویه توبه کاران یا علی حرفه آخر در گلویه سربدارن یا علیدفتر معنی به نام نامیه تو بسته شد بهترین حرف تمام روزگاران یا علی یا علیفاتح دروازه های بسته ی دنیا تویی معبد آزادگی را والی و مولا توییحسرت گل بوی عطر جانمازت یا علی آسمانها ابری رازو نیازت یا علیخانه زاد کعبه ای و با خدا هم خانه ای تو عیار بندگی رو بهترین پیمونه ایشاه مردان یا علی شیر یزدان یا علی اعتبار گردشه این چرخه گردان یا علیشاه مردان یا علی شیر یزدان یا علیاعتبار گردش این چرخ گردان یا علیانتهای پیام/